• Juridisch advies: Contracten / contractvorming
• Juridisch advies: Collectieve arbeidsovereenkomst (CAO)
• Juridisch advies: Flexwet
• Juridisch advies: Ontslagwet

• Juridisch advies: Tips

Juridisch advies: Contracten / contractvorming
De arbeidsovereenkomst wordt in de wet omschreven als een overeenkomst waarbij de ene partij, de werknemer, in dienst treedt bij de andere partij, de werkgever, om tegen betaling van loon arbeid te verrichten.

De arbeidsovereenkomst bestaat uit drie voorwaarden: je bent verplicht persoonlijk arbeid te verrichten, als tegenprestatie voor jouw werkzaamheden betaalt de werkgever loon, er moet sprake zijn van een gezagsverhouding.

Wanneer men drie maanden achtereen ten minste 20 uur per maand werkzaamheden verricht voor een werkgever, is er wettelijk gezien sprake van een arbeidsovereenkomst. Hierdoor heb je recht op het minimumloon en ben je, conform de reglementen in het Burgerlijk Wetboek beschermd door de regels van het ontslagrecht.

Een arbeidsovereenkomst bevat de voorwaarden en afspraken die jij en je werkgever zijn overeengekomen en een aantal dwingende wetsbepalingen, zoals:

• De regels van het Burgerlijk Wetboek: regels omtrent de proeftijd, opzegtermijn, ontslag, concurrentiebeding en regels omtrent de mogelijkheden om van de CAO af te wijken;
• De Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag: regels omtrent de betaling van het minimumloon;
• De Wet gelijke behandeling mannen en vrouwen bij arbeid: regels omtrent gelijke behandeling. De werkgever mag geen direct onderscheid maken tussen man en vrouw. In een aantal gevallen is onderscheid toegestaan:
• In gevallen waarin het de bescherming van de vrouw betreft, zoals zwangerschap. Een werkgever mag een vrouw afwijzen als blijkt dat aan de functie gevaren voor de zwangerschap kleven;
• Voor een baan in de huishouding;
• In gevallen waarin het geslacht bepalend is. Denk hier bijvoorbeeld aan de rol van Romeo in een toneelvoorstelling;
• In sommige gevallen van hulpverlening, verzorging, opvoeding en dergelijke. Een voorbeeld is het aannemen van alleen vrouwen voor de opvang van mishandelde vrouwen;
• Regels van het ontslagrecht.

Een arbeidsovereenkomst kan worden afgesloten voor bepaalde of onbepaalde tijd. Bij een contract voor bepaalde tijd staat meestal de einddatum van de werkzaamheden vast. De beëindiging kan ook voorvloeien uit het afronden van een project. Detacheerders werken vaak d.m.v. de zogeheten projectcontracten. Dergelijke contracten kunnen eenvoudig worden ontbonden wanneer het project ten einde is. Bij een contract voor bepaalde tijd gelden de volgende regels:

• Als de verlenging stilzwijgend plaatsvindt, dan gelden voor het verlengde contact dezelfde voorwaarden en dezelfde tijd, maar voor maximaal één jaar;
• Indien je contract voor bepaalde tijd voor de derde maal verlengt, dan wordt deze automatisch omgezet in een  arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd. Dit geldt alleen als de contracten elkaar zonder onderbrekingen of met tussenpozen van niet meer dan drie maanden hebben opgevolgd;
• Onderbrekingen van drie maanden of korter tussen de verschillende overeenkomsten tellen mee in de berekening van de periode van drie jaar. Alleen als de onderbreking langer dan drie maanden is, begint de telling van de contracten en de periode van drie jaar opnieuw;
• De duur van een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd is niet aan een maximum gebonden en mag langer duren dan drie jaar. Een contract dat langer duurt dan drie jaar mag nog eenmaal aansluitend voor maximaal drie maanden worden verlengd;
• Als je een tijdelijk contact voor minder dan twee jaar hebt gesloten, dan is de proeftijd van minder dan één maand mogelijk;

 

Juridisch advies: Collectieve arbeidsovereenkomst (CAO)
Een collectieve arbeidsovereenkomst (CAO) is een verzameling afspraken tussen vertegenwoordigers van werkgevers en vertegenwoordigers van werknemers. De CAO moet gezien worden als aanvulling op de individuele arbeidsovereenkomst die gesloten is tussen werkgever en werknemer.

In een cao kunnen dezelfde soort afspraken worden vastgelegd die normaal gesproken in een arbeidsovereenkomst staan. In de arbeidsovereenkomst wordt veelal verwezen naar de toepasselijke cao.
Denk daarbij aan:

• Arbeidsduur
• Beloning en loonschalen
• Functiewaarderingssysteem
• ATV- en vakantieregelingen
• Overwerkregeling
• Regelingen in geval van ziekte
• Arbeidsomstandigheden en veiligheid van de werknemer
• (Pre)pensioenregeling
• Ontslagregelingen
• Beroepingsrecht

Wanneer de werkgever is aangesloten bij een CAO, maar de werknemer niet, is de CAO toch van toepassing.

Juridisch advies: Flexwet
De Flexwet is van toepassing op tijdelijke dienstverbanden. Deze wet is gecreëerd om:

• werkgevers voldoende mogelijkheden te bieden om flexibele arbeidskrachten aan te trekken;
• en tegelijkertijd zorg te dragen voor meer zekerheden en een betere rechtspositie voor flexwerkers, met name naarmate de arbeidsrelatie met de werkgever langer duurt.

De Flexwet stelt bepaalde grenzen aan de afspraken die de werkgever met tijdelijk personeel kan maken.

• Zo hebben oproepkrachten een minimum aanspraak op loon per oproep van drie uur;
• Na drie tijdelijke contracten of wanneer de totale duur langer dan drie jaar is, kan een vast dienstverband ontstaan;
• Een werkgever mag flexwerkers maximaal 6 maanden op een nul-urencontract in dienst nemen. Na het verstrijken van deze termijn moet de werkgever loon doorbetalen, ook als hij geen of minder werk heeft. Deze doorbetaling wordt bepaald door het gemiddeld aantal gewerkte uren in de laatste drie maanden. In de CAO kan hiervan worden afgeweken;

 

Juridisch advies: Ontslagwet
Wanneer je een contract hebt voor bepaalde of onbepaalde tijd, zijn er wettelijke voorwaarden gesteld voor ontbinding van de overeenkomst. Zo moet de werkgever aantonen dat je niet goed functioneert of dat ontslag noodzakelijk is vanwege bedrijfseconomische redenen, zoals fusie, reorganisatie, te weinig werk.

Een aantal categorieën werknemers mag niet ontslagen worden. De belangrijkste zijn:

• Werknemers die minder dan twee jaar ziek zijn (arbeidsongeschikt);
• Medewerksters met zwangerschaps- of bevallingsverlof en in de periode van zes weken nadat zij weer aan het werk zijn gegaan na het bevallingsverlof;
• Werknemers die secretaris of lid zijn van de OR, of daarbij betrokken zijn (zoals medewerkers die zitting hebben in vaste commissies, arbocommissies, etc.);
• Medewerkers die lid zijn van de gemeenteraad, provinciale staten of andere politieke organen;
• Medewerkers die gebruik maken van ouderschapsverlof.;
• Ook mogen medewerkers niet ontslagen worden op grond van hun geloofsovertuiging, geslacht, ras, nationaliteit, seksuele geaardheid, politieke ideeën, of burgerlijke staat.

Juridisch advies: Tips

• Onderteken niet zo maar een arbeidscontract. Lees het nauwkeurig door en vraag bij onduidelijkheden.